Globalizacja

110
globalizacja

Co to jest Globalizacja ? – Definicja 

Charakterystyczne i dominujące w końcu XX i na początku XXI w. tendencje w światowej ekonomii, polityce, demografii, życiu społecznym i kulturze, polegające na rozprzestrzenianiu się analogicznych zjawisk, niezależnie od kontekstu geograficznego i stopnia gospodarczego zaawansowania danego regionu.

  • Globalizacja to postępujący proces integrowania się krajowych i regionalnych rynków w jeden globalny rynek towarów, usług i kapitału
  • Globalizacja to długofalowy proces integrowania gospodarek narodowych, sektorów, rynków i przedsiębiorstw dzięki rozszerzaniu oraz intensyfikowaniu ponadgranicznych powiązań handlowych, instytucyjnych, kooperacyjnych oraz informacyjnych, co prowadzi do tworzenia się coraz silniejszych współzależności w gospodarce światowej
Co to jest Globalizacja
Kolonizacja świata od czasu wielkich odkryć geograficznych w XVI wieku – początek globalizacji

Geneza globalizacji

  • Przez wieki społeczeństwa na całym świecie stopniowo nawiązywały coraz bliższe kontakty,
  • Działalność gospodarcza w dużej części wyszła poza ramy narodowych granic, świat stał się bardziej niż kiedykolwiek współzależny,
  • Funkcjonujące współcześnie przedsiębiorstwa, to w znacznej części już nie narodowe, a między-, wielo- czy transnarodowe podmioty,
  • Jednocześnie przez granicę przemieszczają się kapitały, technologie i surowce, a razem z nimi idee i kultury, w wyniku czego gospodarki i ruchy społeczne formują się na poziomie międzynarodowym.
  • Termin „globalizacja” w powszechnym użyciu znalazł się w połowie lat 80. XX w., aby określić głębokie przeobrażenia w gospodarce światowej będące wynikiem liberalizacji stosunków gospodarczych, zmniejszenia roli państw w gospodarce, internacjonalizacji kapitału, rewolucji informatycznej i wzrostu znaczenia międzynarodowych korporacji,
  • W latach 80. XX w. globalizacja była rozumiana przede wszystkim jako upowszechnianie się konsumpcyjnego modelu życia, którego wzorce dawała rozwinięta gospodarka amerykańska, stąd często za synonimy globalizacji przyjmowano takie słowa, jak: amerykanizacja, kalifornizacja, mcdonaldyzacja życia.

Cechy globalizacji

  • wielowymiarowość
  • integrowanie
  • współzależności międzynarodowe
  • związek z postępem nauki, techniki i organizacji
  • kompresja czasu i przestrzeni
  • dialektyczny charakter
Wielowymiarowość

Wielowymiarowość globalizacji polega na tym, że przejawia się ona w wielu różnych płaszczyznach życia jednocześnie

  • gospodarce,
  • polityce,
  • wojskowości,
  • kulturze,

Obejmuje przeplatające się działania dokonywane w tym samym czasie, lecz w różnych przestrzeniach. Dodatkowo w przestrzeniach toczą się procesy o wymiarze ogólnoświatowym.

Integrowanie

Integrowanie to scalanie gospodarek na różnych poziomach poprzez ścisłe łączenie funkcjonowania rozproszonych po całym świecie podmiotów, w ramach powiązań kooperacyjnych, handlowych, inwestycyjno-produkcyjnych.

Współzależności
  • Współzależności międzynarodowe można określić jako możliwości koordynacji międzynarodowych systemów, np. regionalnych ugrupowań, kooperacyjnych sieci, porozumień ponadregionalnych,
  • Mogą przybierać charakter asymetryczny i przekształcać się w dominację silniejszego partnera zagranicznego
  • Globalna współzależność daje rezultat ujęty przez S. Talbota (sekretarza stanu w administracji B. Clintona) w formułę: „co dzieje się tam, ma znaczenie tutaj”.
Związek globalizacji z postępem nauki, techniki i organizacji
  • Postęp oddziałuje na proces globalizacji poprzez tworzenie osiągnięć technicznych, które z kolei służą rozwojowi komunikowania się i transportu, a przede wszystkim – tworzeniu nowoczesnych produktów, nowych metod wytwarzania, zarządzania i organizacji, powstawania zasobów wysoko wykwalifikowanych kadr i nowoczesnych technologii,
  • Postęp techniczny ulega przyspieszeniu pod presją stałego zapotrzebowania na innowacje techniczne ze strony globalnie konkurujących przedsiębiorstw
Kompresja czasu i przestrzeni
  • Kompresja czasu i przestrzeni rozumiana jest jako kurczenie się świata w wyniku rozwoju środków masowego przekazu, dużej mobilności ludzi, dostępności oferty towarowej z całego świata.
Dialektyczny charakter
  • Dialektyczny charakter globalizacji to postrzeganie jej jako nieustającego procesu występowania zjawisk lub procesów o przeciwstawnym charakterze.
  • W literaturze zestawia się je w następujące pary:
  • globalizacja–fragmentaryzacja,
  • integracja–dezintegracja,
  • globalizacja–regionalizacja,
  • homogenizacja–dyferencjacja,
  • wymiar globalny-lokalny.

Determinanty globalizacji

  • gwałtowne kurczenie się świata, świat staje się „globalną wioską”,
  • powstanie globalnego rynku finansowego,
  • gwałtowny wzrost przepływów BIZ,
  • zdominowanie gospodarki globalnej przez korporacje transnarodowe,
  • większe rozproszenie geograficzne poszczególnych etapów w procesie wytwarzanie – brak geograficznej ciągłości łańcucha wartości dodanej w skali globalnej,
  • zinstytucjonalizowanie wielu sfer życia, w tym działalności gospodarczej.

Przyczyny globalizacji

globalizacja przyczyny

Postęp naukowo-techniczny

  • Umożliwia wprowadzanie nowoczesnych technologii (m.in. elektrycznych, informatycznych, telekomunikacyjnych), co prowadzi do ukształtowania się nowego systemu elastycznej specjalizacji,
  • Nowoczesne rozwiązania umożliwiają szybszy i lepiej zorganizowany, bardziej efektywny i skoordynowany przepływ dóbr materialnych oraz informacji,
  • Dyfuzja technologii umożliwia wyrównywanie się zdolności technologicznych w różnych krajach, wpływa na rozwój informatyki, telekomunikacji i transportu,
  • Postęp technologiczny prowadzi do tzw. technoglobalizmu (globalizacji technologii), czyli rosnącego umiędzynarodowienia, tworzenia, stosowania i rozprzestrzeniania się technologii.

Konkurencja międzynarodowa

  • Kształtuje się przede wszystkim pod wpływem postępu technicznego oraz zmian po stronie popytu i podaży – rynek producenta przekształca się w rynek konsumenta,
  • Przedsiębiorstwa, które chcą pozyskać klientów w wielu krajach, musza dostosować się do zmian poprzez szybkie wykorzystanie najnowszych technologii,
  • W celu dotarcia do klientów przedsiębiorstwa muszą przyspieszyć swoje reakcje na zmiany rynkowe – tzw. kompresja czasu i przestrzeni:
  • kompresja czasu znajduje swoje odzwierciedlenie w stosowaniu elastycznych systemów produkcyjnych, w skróceniu cyklu życia produktu, prowadzeniu wspólnych prac badawczych,
  • kompresja przestrzeni wpływa na przepływ produktów i zintegrowania podmiotów zlokalizowanych w różnych krajach.

Polityka ekonomiczna państwa

  • Wyraża się przede wszystkim w integrowaniu oraz tworzeniu i przyjęciu przez państwa korzystnych warunków współpracy międzynarodowej, wspólnych założeń polityki ekonomicznej,
  • Dzięki swobodnej wymianie handlowej, liberalizacji przepływów kapitałowych, towarów i usług w skali międzynarodowej możliwe jest rozszerzenie zasięgu inwestowania, prowadzenia geograficznie rozproszonej, a funkcjonalnie zintegrowanej działalności globalnie konkurujących firm.

Istota i mechanizmy globalizacji gospodarki światowej

GLOBALIZACJA RYNKÓW – RYNKI FINANSOWE

  • Prywatne kapitały przemieszczają się bardzo szybko po całym świecie – deregulacja rynków finansowych i liberalizacja przepływu kapitału stworzyły podstawę nowego ich funkcjonowania,
  • Ogromne przepływy kapitałowe i różnorodność transakcji finansowych oraz mnogość pośredników przyczyniły się do powstania globalnych rynków finansowych,
  • Powstanie elektronicznego pieniądza jako zapisu komputerowego stanowi fenomen współczesnej gospodarki światowej – w nowej gospodarce elektronicznej zarządzający funduszami, banki, korporacje oraz pojedynczy inwestorzy mogą transferować kapitały z jednego końca świata na drugi,
  • Postęp technologiczny i wykorzystanie osiągnięć rewolucji informatycznej pozwoliły na dokonywanie bardzo skomplikowanych operacji na wielu rynkach przez 24 h na dobę.

GLOBALIZACJA RYNKÓW – RYNKI TOWAROWE I USŁUG

  • W warunkach liberalizacji, otwarcia gospodarek i powszechnie głoszonej zasady wolnego handlu procesy globalizacji rynków towarowych i usług nabrały przyspieszenia ,
  • Coraz więcej towarów wytwarzanych przez poszczególne kraje stanowi przedmiot wymiany międzynarodowej – niektóre segmenty rynków staja się homogeniczne w światowym wymiarze i oferują produkty podobne pod względem standardów i użyteczności (elektronika, samochody, fast food itd.),
  • W związku z postępującym procesem ujednolicania się gustów, potrzeb, preferencji, wymagań i wzorów konsumpcji dokonuje się tzw. proces mcdonaldyzacji,

GLOBALIZACJA RYNKÓW – RYNKI PRACY I MIGRACJE LUDNOŚCI

  • Dzięki rewolucji informatycznej praca może być dzisiaj wykonywana na duże odległości bez konieczności przemieszczania się ludzi,
  • Rynki pracy są mniej zglobalizowane, jednak w gospodarce globalnej bardzo mobilna jest kadra menadżerska,
  • Procesy globalizacji rynków towarowych i usług mają istotny wpływ na lokalne rynki pracy, w tym płace i bezrobocie oraz migracje zarobkowe,
  • Globalizacji towarzyszy przemieszczanie się ludności w celach turystycznych, czemu sprzyja spadek kosztów transportu lotniczego oraz globalizacja informacji i usług.

GLOBALIZACJA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ

  • Do przyspieszenia globalizacji rynków towarowych, usług i rynków finansowych w znacznym stopniu przyczyniła się wysoka dynamika przepływu bezpośrednich inwestycji zagranicznych (BIZ)
  • Dzięki zniesieniu barier w handlu i przepływach kapitału oraz możliwościom podejmowania działalności gospodarczej na całym świecie firmy coraz częściej dokonują racjonalnych wyborów przez angażowanie kapitału i technologii w działalność poza granicami kraju macierzystego,
  • Globalizacja stwarza warunki dla ekspansji i osiągania dodatkowych zysków przez wykorzystanie przewag lokalizacyjnych i technologicznych,
  • Siłą napędzającą procesy globalizacji jest szeroka i zróżnicowana działalność korporacji transnarodowych, które mają największe zdolności dostosowania się do ery globalizacji i kształtowania tego procesu,
  • Korporacje transnarodowe działając na wielu rynkach, przyczyniają się do wzrostu przepływów towarów, usług, technologii, kapitału oraz tworzenia sieci powiązań produkcyjnych kooperacyjnych między firmami.

GLOBALIZACJA NOWY WYMIAR KONKURENCYJNOŚCI

  • Procesy globalizacji rynków i działalności gospodarczej prowadzą do nasilenia się konkurencji międzynarodowej w wymiarze globalnym,
  • Kiedy rynki staja się powiązane, a firmy musza koordynować swoją działalność w wielu krajach, warunki konkurencji na rynkach światowych stają się coraz trudniejsze,
  • Większa swoboda, zniesienie ograniczeń w przepływie towarów, usług i kapitału spowodowały, że poszczególne podmioty gospodarcze zaczęły poszukiwać większych zysków poza granicami kraju oraz stanęły przed koniecznością sprostania presji globalnej konkurencji,
  • Konkurencja globalna wzmaga presję na megafuzje i przejęcia firm, aby zapewnić im długofalową przewagę konkurencyjną.

GLOBALIZACJA PRODUKCJI PRZEMYSŁOWEJ

  • Zmiany technologiczne, rozwój telekomunikacji i informatyki oraz obniżenie kosztów transportu stworzyły nowe możliwości funkcjonowania wielu gałęzi przemysłu i zmieniły sposób organizacji produkcji,
  • Podstawą umiędzynarodowienia produkcji jest postęp technologiczny, liberalizacja rynków oraz wzrost mobilności czynników produkcji,
  • Zmiany dotyczące działania przemysłu w nowych warunkach polegają na tym, że tworzy się sieć skomplikowanych powiązań produkcyjnych pomiędzy firmami w wielu krajach,
  • Globalne strategie firm pozwalają na rozdzielenie poszczególnych faz produkcji oraz innych działań w zakresie tworzenia wartości dodanej na różnych rynkach.
  • Poruszanie się po globalnym rynku ułatwia upowszechnienie się zasad i instytucji rynkowych oraz ujednolicenia struktur organizacyjnych, metod zarządzania, systemów produkcji w skali światowej.

GLOBALIZACJA WIEDZY I TECHNOLOGII

  • Istotnym czynnikiem napędzającym procesy globalizacji był postęp technologiczny w transporcie i telekomunikacji oraz rozwój nowych technologii informacyjnych – rewolucja komputerowa i postęp w telekomunikacji umożliwiły przyspieszenie globalnej interakcji,
  • Postęp w technikach informacyjnych prowadzi do „kurczenia się świata” – wydarzenia, informacje i idee natychmiast docierają do wszystkich krajów,
  • Rewolucja informacyjna stworzyła niespotykane wcześniej możliwości organizacji produkcji w filiach na całym świecie,
  • Procesy globalizacji, z jednej strony, wzmagają dążenie do tworzenia i szybkiego wykorzystania wysokiej techniki, z drugiej zaś – postęp technologiczny przyspiesza procesy globalizacji,
  • Globalizacja wiedzy i technologii stworzyły podstawę dla nowego typu gospodarki opierającej się na wiedzy (knowledge-based economy).

GLOBALIZACJA – GLOBALNE WSPÓŁZALEŻNOŚCI I ODDZIAŁYWANIA

  • Wskutek coraz bardziej intensywnych powiązań handlowych, produkcyjnych, finansowych, inwestycyjnych, usługowych i technologicznych między krajami gospodarka światowa nie jest już sumą indywidualnych rynków, lecz systemem zintegrowanych rynków,
  • Wysoki stopień współczesnych powiązań i współzależności prowadzi do tego, że znacznie wzrosło oddziaływanie zjawisk zachodzących w jednych krajach i regionach na inne kraje i regiony – dotyczy to przede wszystkim przenoszenia się zjawisk kryzysowych,
  • Decyzje podejmowane w poszczególnych krajach mają implikacje globalne,
  • Odległe geograficznie wydarzenia ekonomiczne i polityczne mają znacznie bardziej bezpośredni wpływ na poszczególne kraje niż kiedykolwiek wcześniej – działania podejmowane w jednym regionie lub kraju mogą mieć ogromne konsekwencje dla życia ludzi w innych regionach i krajach.

Korporacje transportowe jako siła napędowa procesu globalizacji

PODMIOTY GOSPODARKI ŚWIATOWEJ

podmioty gospodarki światowej

 

KORPORACJE TRANSNARODOWE

  • KTN odgrywają dominującą rolę we współczesnej gospodarce światowej – są najpotężniejszymi i najbardziej prężnymi organizacjami gospodarczymi świata i stanowią znaczącą siłę napędzającą proces globalizacji,
  • Podstawą skutecznej rywalizacji KTN są min.: duże zasoby i zdolności wytwórcze, szeroki asortyment oraz globalna konkurencyjność produktów, rozbudowane powiązania produkcyjno-handlowe, ponadgraniczne struktury organizacyjne,
  • Realizując swa ekspansję korporacje transnarodowe dokonują przemieszczenia zasobów i zdolności wytwórczych, pobudzają wzrost i efektywność gospodarczą, przyczyniają się do restrukturalizacji sektorów i przedsiębiorstw, aktywizują konkurencję i lokalna przedsiębiorczość, transmitują nowe metody i wzorce gospodarowania,
  • O dominującym wpływie korporacji na proces globalizacji świadczy ich liczebność, a przede wszystkim ich olbrzymi potencjał i ekspansywność w gospodarce światowej.

DEFINICJA KTN

Korporacja transnarodowa to firma, która jest właścicielem oddziałów i filii (w całości lub w części) w dwóch lub więcej krajach, działa w systemie podejmowania wspólnych decyzji strategicznych, a jej jednostki (filie i oddziały) wzajemnie na siebie oddziałują w zakresie podziału wiedzy, zasobów i odpowiedzialności.

CHARAKTERYSTYKA KTN

Korporacje transnarodowe to przedsiębiorstwa:

  • składające się z jednostek z dwóch lub więcej krajów, bez względu na formę prawną i pole działania tych jednostek,
  • które operują w systemie podejmowania decyzji pozwalających na koherentną politykę i wspólną strategię jednego lub więcej ośrodków podejmowania decyzji,
  • w których jednostki są powiązane przez własność, albo jedna lub więcej z nich może wywierać znaczny wpływ na działalność innych, a zwłaszcza dzielić wiedzę, zasoby i odpowiedzialność z innymi jednostkami.

CECHY KTN

  • suwerenność – niezależność ich działań od interesów państwa
  • złożoność oddziałujących na siebie elementów w łańcuchu tworzenia wartości, strukturze własnościowej lub strukturze organizacyjnej KTN
  • rozproszenie geograficzne działań tworzących wartość dodaną, w poszukiwaniu podnoszenia konkurencyjności i efektywności
  • wiedza, która jest kluczowym zasobem KTN, decydującym o konkurencyjności
  • specjalizacja – dla osiągnięcia korzyści z wyspecjalizowanych działań będących pochodną posiadanej wiedzy
  • integracja – zdolność KTN do działań w rozproszonych geograficznie, funkcjonalnie wyspecjalizowanych, dostosowanych lokalnie filiach przez transgraniczne strategie i struktury KTN
  • elastyczność – zdolność do szybkiej , sprawnej i skutecznej adaptacji do zmian i dostosowań, wewnątrz i na zewnątrz makrootoczenia ekonomicznego i politycznego KTN
  • sieciowość w tworzeniu wewnętrznego systemu powiązań organizacyjnych, obejmujących nadzór właścicielski i strategie KTN na różnych płaszczyznach działania
  • zdolność do arbitrażu – umiejętność wykorzystania różnic na poziomie makro i mezo w różnych sektorach (branżach)
  • globalna efektywność poprzez skonsolidowane podejście do zyskowności KTN, jako całej organizacji

Innowacyjność w erze globalizacji

INNOWACYJNOŚĆ

  • Procesy innowacyjne i wynalazki towarzyszą człowiekowi od początku cywilizacji, jednak dopiero przełom XX i XXI w. przyniósł ich ogromne nasilenie i szybkie rozprzestrzenianie się,
  • Innowacyjność stanowi motor napędowy zmian zachodzących we współczesnej gospodarce – wkracza do wszystkich dziedzin życia społeczno-gospodarczego i staje się wyzwaniem globalizacji,
  • W erze globalizacji coraz większe znaczenie w rozwoju gospodarczym przypada przemysłowi zaawansowanych technologii,
  • Intensyfikacja na przełomie XX i XXI w. nowych technologii doprowadziła do zmian w działalności i komunikowaniu się podmiotów gospodarczych na skutek szybkiego dostępu do informacji i wiedzy,
  • W złożonym i ulegającym zmianom procesie globalizacji coraz większego znaczenia nabiera globalna dynamika nauki, technologii i innowacji oraz fakt, że globalne wzorce dot. innowacyjności szybko się zmieniają

INNOWACYJNOŚĆ GOSPODARKI

Zdolność oraz motywacja przedsiębiorców do ciągłego poszukiwania i wykorzystywania
w praktyce wyników badań naukowych i prac badawczorozwojowych, nowych pomysłów, koncepcji, wynalazków.

INNOWACYJNOŚĆ WG J.A. SCHUMPETERA

innowacyjność

NAJWAŻNIEJSZE INNOWACJE W OSTATNICH LATACH

NAJWAŻNIEJSZE INNOWACJE W OSTATNICH LATACH

ZAGROŻENIA ZWIĄZANE Z PROCESEM GLOBALIZACJI

  • Przeciwnicy procesu globalizacji wskazują, że wolny rynek, liberalizacja handlu i finansów oraz wzrost przepływów informacji sprawia, że powstaje jeden, globalny rynek, który cechuje skłonność do ujednolicania, co może w konsekwencji zagrażać narodowej tożsamości i odrębności kulturowej poszczególnych społeczeństw,
  • Szczególnie niepokojąca jest przy tym dominacja potężnych międzynarodowych koncernów, nad którymi państwa nie mają kontroli i od których w wielu przypadkach stały się zależne,
  • Rozwój działalności KTN nie przyczynia się do wzrostu dobrobytu poszczególnych społeczeństw, a jedynie do zmiany jego dystrybucji,
  • Zlokalizowanie inwestycji w nowym kraju wiąże się z rozwojem rynku państwa goszczącego, zwiększeniem liczby miejsc pracy, wzrostem jego innowacyjności i jednocześnie z ograniczeniem działań podejmowanych w państwie macierzystym, w którym przedsiębiorstwa są zmniejszane, a niektórych przypadkach nawet likwidowane.
  • narzędzia i systemy techniczne mają pierwszeństwo przed ludźmi,
  • prymat wiedzie rozpatrywanie kosztów w krótkim czasie,
  • finansowa i przemysłowa konkurencja na poziomie globalnym powadzido rozwoju globalnych oligopoli,
  • nadmierna konkurencja, powodując wykorzystanie coraz nowszych technik wydobycia i przetwarzania surowców, prowadzi do niszczenia nieodtwarzalnych zasobów naturalnych,
  • agresywna konkurencja przyczynia się do jednostkowej i zbiorowej agresywności, a powstrzymuje rozwój solidarności oraz dialogu między ludźmi, narodami i społeczeństwami,
  • przesadna konkurencja jest źródłem społecznego odrzucenia na dużą skalę; zapomina się o niekonkurencyjnych ludziach, firmach, miastach i narodach; są bez wartości, ponieważ są przegrani.

PODEJŚCIE ANTYGLOBALISTÓW

  • Przekonanie, że negatywne skutki procesu globalizacji przeważają nad ewentualnymi korzyściami, stało się impulsem do stworzenia ruchu społecznego skupiającego przeciwników globalizacji, który wyraża swoje poglądy przy okazji obrad organizacji międzynarodowych, takich jak: Bank Światowy, MFW, WTO,
  • Antyglobaliści są przekonani, że globalizacja jest przyczyną wszelkich konfliktów i problemów, jakie występują na świecie, m.in.:
  • a)postępującej degradacji środowiska naturalnego,
  • b)powstawania nowych i pogłębiania się dotychczasowych nierówności społecznych, dominacji kapitału międzynarodowego,
  • W ocenie antyglobalistów globalizacja przyczynia się do pogłębiania nierówności między poszczególnymi krajami i społeczeństwami – korzyści i szanse, jakie płyną z procesu globalizacji, są dystrybuowane bardzo niesprawiedliwie i z reguły przeznaczone dla określonego kręgu podmiotów – ludzi, przedsiębiorstw i krajów,
  • Zgodnie z naczelnym hasłem przeciwników globalizacji: „bogacą się bogaci, a biedni biednieją.”

KORZYŚCI I KOSZTY GLOBALIZACJI

GLOBALIZACJA KORZYŚCI

  • Gospodarki krajów bardziej otwartych szybciej się rozwijają niż te, które są bardziej zamknięte.
  • Dobrze zarządzane, otwarte gospodarki rozwijały się średnio w tempie 2,5% szybszym niż te zamknięte dla sił globalizacji.
  • W krajach o szybszym wzroście gospodarczym poziom życia szybciej się poprawiał i następowała redukcja biedy.
  • Tańsze produkty czynią je bardziej dostępnymi dla szerszych rzesz ludności, a przez konkurencję mogą promować wydajność i produktywność.
  • Większe bogactwo w wynik globalizacji doprowadziło do lepszego dostępu do opieki zdrowotnej i do czystej wody, co wydłużyło średnią długość życia.
  • Ponad 85% populacji świata może oczekiwać, że będzie żyć co najmniej 60 lat (dwa razy dłużej niż 100 lat temu).
  • Wzrost świadomości ekologicznej oraz kalkulacja kosztów spowodowały pozytywne efekty w odniesieniu do środowiska naturalnego przez zachęcanie do wykorzystywania bardziej efektywnych i mniej zanieczyszczających technologii.
  • Przyczyniły się też do ułatwienia importu i wykorzystania do produkcji odnawialnych substytutów rzadkich krajowych surowców.
  • Rosnąca współzależność i globalne instytucje, np. WTO, Bank Światowy, które kierują rozwiązaniem sporów między rządami, stworzyły płaszczyzny porozumienia pozwalające rozładować różne napięcia polityczne i gospodarcze.
  • Umacnia to pokój – kraje nie są skłonne do wchodzenia w konflikty ze swoimi partnerami.
  • Rozwój technologii znacznie zredukował koszty i ceny, zmieniając formy komunikacji, nauki, prowadzenia działalności gospodarczej i leczenia.
  • Nastąpił znaczny spadek analfabetyzmu w krajach rozwijających się z 35% w 1990 r. do 20% w 2008 r.
  • Nowoczesne formy komunikacji i globalne rozprzestrzenianie się informacji wpłynęło na zmniejszenie się liczby niedemokratycznych reżimów w świecie i szerzenie się demokracji.

GLOBALIZACJA KOSZTY

  • Koszty społeczne i gospodarcze globalizacji – liberalizacja handlu sprzyja rozwojowi sektorów, które są konkurencyjne.
  • Wymaga ona jednocześnie, by kraje, które włączają się w proces globalizacji podejmowały reformy i restrukturyzowały swoje gospodarki.
  • Niektóre kraje nie były w stanie skorzystać z globalizacji, a stopa życiowa ich społeczeństw obniża się.
  • Luka w dochodach między najbogatszymi i najbiedniejszymi krajami systematycznie się pogłębia: z 30:1 w 1960 r. do 82:1 w 1995 r., 100:1 w 2005 r., 261:1 w 2009 r.
  • Wzrost handlu i turystyki ułatwił przemieszczanie się chorób ludzi, zwierząt i roślin, jak HIV/AIDS, SARS, ptasia grypa.
  • AIDS zredukowało długość życia w niektórych częściach Afryki do mniej niż 33 lat.
  • Globalizacja ułatwiła też wprowadzenie tytoniu i papierosów w krajach rozwijających się, zwiększając z tym koszty i wydatki na ochronę zdrowia.
  • Środowisko naturalne zostało zniszczone w dużym stopniu z powodu niewłaściwej eksploatacji zasobów w rolnictwie, leśnictwie, przemyśle wydobywczym itp.
  • Firmy z sektora rolnego niszczą bioróżnorodność planety i pozbawiają drobnych farmerów źródeł ich utrzymania.
  • Potęgi gospodarcze mają największy wpływ na globalne instytucje, jak WTO czy Bank Światowy, co może mieć negatywny wpływ na interesy krajów rozwijających się.
  • Poziom protekcji rolnej w krajach rozwiniętych szacuje się na około pięciokrotnie wyższy niż pomoc udzielana krajom najsłabiej rozwiniętym.
  • Liberalizacja handlu i udoskonalenia technologiczne zmieniają gospodarkę kraju, niszcząc tradycyjne wspólnoty rolnicze i umożliwiając import tanich dóbr przemysłowych.
  • Może to prowadzić do bezrobocia, jeśli nie będzie się tym odpowiednio kierować,
    ponieważ praca w sektorach tradycyjnych zaczyna być rzadka.
  • Nowoczesne formy komunikacji umożliwiają coraz większe uświadamianie sobie różnic między krajami.
  • Są też powodem wzrostu migracji do bogatszych krajów, które z kolei ograniczają napływ imigrantów poprzez tworzenie rozmaitych barier – obserwuje się wzrost ksenofobicznych nastrojów.