Pat w Szachach

1896

Pat – sytuacja w szachach, w której jeden z graczy nie może wykonać żadnego posunięcia zgodnego z przepisami, ale jego król nie jest szachowany, tzn. nie jest atakowany przez żadną bierkę przeciwnika. Zgodnie z zasadami gry pat natychmiast kończy partię remisem.

Warto zauważyć, że pat w szachcach powstaje tylko wtedy, gdy żaden pionek (nie tylko król) nie może wykonać właściwego ruchu. Im mniej pionków na szachownicy, tym bardziej prawdopodobne jest, że doprowadzi to do sytuacji patowej. Pat odgrywa bardzo dużą rolę w grze końcowej. Jedyną obroną samotnego króla przed królem z pionkiem jest zapobieganie promocnji pionka poprzez zajęcie jego pola przemiany we właściwym czasie.

Pat znany jest również w innych wariantach szachów i w grach pokrewnych. W grze shatranj, poprzedniku nowoczesnych szachów, pat był wygraną strony, która zapatowała przeciwnika. Ta reguła była stosowana także później w szachach, lecz gdy grano ze stawką pieniężną, pat dawał połowę kwoty należnej zwycięzcy. Bywało również odwrotnie, w Anglii obowiązywała reguła, że pat jest porażką strony patującej (według Historii szachów H.J.R. Murray, Oxford University Press, 1913). Współcześnie stosowana reguła została powszechnie przyjęta za obowiązującą nie później niż na początku XIX wieku.

Król NIE jest szachowany!

Dla początkujących graczy i tych, którzy mają już pewne doświadczenie, pat może być nieco problematyczny. Pat to specjalny rodzaj remisu, który pomaga stronie, która jest bliska porażki! Jest to sytuacja w grze w szachy, w której król gracza, który powinien wykonać ruch, nie jest szachowany i gracz nie jest w stanie wykonać ruchu zgodnie z zasadami.

pat

W ostatnim ruchu biały zagrał królową z c4 do c7 – na pierwszy rzut oka ten ruch wygląda na mocny, ponieważ zamyka czarnego króla w rogu szachownicy. Problem polega na tym, że król NIE jest szachem i żaden ruch nie jest możliwy. Ze względu na fakt, że na szachownicy nie ma żadnej innej postaci, jest poklepanie! To szansa na uratowanie imprezy. Czarny jest szczęśliwy, ponieważ zamiast przegrać, narysowali grę!